Geen bezoek meer durven ontvangen met je hond: regie en veiligheid

Bezoek ontvangen met een hond die uitvalt, dreigt of bijt, kan je dagelijks leven behoorlijk beperken. Ik krijg regelmatig de vraag of ik voor zulke situaties aan huis kan komen. Ik wil daar meteen duidelijk over zijn: een sessie aan huis is een exclusieve vorm van begeleiding en absoluut geen standaard iets. In principe is het antwoord dus nee. Tegelijkertijd bevestigt die vraag precies waarom ik de online cursus Bezoek ontvangen zonder stress heb ontwikkeld.

Geen bezoek meer durven ontvangen met je hond

Bezoek ontvangen is namelijk voor veel mensen met honden een veel groter probleem dan de buitenwereld ooit zal zien. Het speelt zich af in de privésfeer, achter de voordeur, waardoor je vaak niet ziet hoeveel spanning iemand ervaart rondom iets wat voor anderen zo vanzelfsprekend lijkt. In de afgelopen jaren heb ik niet voor niets honderden sessies per jaar gegeven en heb ik ontzettend veel mensen ontmoet die geen bezoek meer kunnen ontvangen, of het simpelweg niet meer durven. Wat mij hierin zo sterk maakt, is niet alleen mijn ervaring als professional, maar ook het feit dat ik zelf in die schoenen heb gestaan.

Ook ik kon vroeger geen bezoek ontvangen. Ook bij mij zat mijn hart al in mijn keel zodra ik wist dat er iemand zou komen. Dagenlang kon ik ermee bezig zijn. Hoe ga ik dit managen? Hoe gaan mijn honden reageren? Hoe gaan zij op elkaar reageren? Wat gebeurt er als iemand onverwachts beweegt? Wat als iemand iets doet wat ik niet heb voorzien? Alles in mij stond op scherp, net zoals wanneer ik met mijn honden buiten liep. Je bent voortdurend bezig met wat er mogelijk kan gebeuren en probeert iedere situatie vóór te zijn.

Wat ik daarbij een zorgwekkend patroon vind, is dat mensen die een incident in huis hebben meegemaakt vaak veel sneller richting euthanasie denken dan wanneer een incident aan de lijn heeft plaatsgevonden. Dat verschil is begrijpelijk, omdat je buiten nog letterlijk alle kanten op kunt. In je eigen huis voelt dat anders. Daar is je hond in zijn vertrouwde omgeving, daar komen mensen binnen en daar heb jij het gevoel dat je de controle moet kunnen behouden. Juist daarom valt of staat bezoek ontvangen met één essentieel fundament: jij moet de regie kunnen houden.

Wat regie bij bezoek ontvangen voor mij betekent

Regie betekent niet dat je iedere beweging van je hond voortdurend moet controleren of dat je moet leven alsof er ieder moment iets mis kan gaan. Regie betekent dat je weet wat je doet, dat je grenzen kunt stellen, dat je vooruit kunt denken en dat je hond begrijpt wat er van hem verwacht wordt. Wanneer jij die basis niet hebt, ontstaat er ruimte voor onvoorspelbaarheid. En precies dat is wat je bij bezoek wilt voorkomen.

Bijtincidenten in huis vragen om risicomanagement

In de afgelopen jaren heb ik bovendien de meest extreme situaties meegemaakt. Honden die politieagenten hebben gebeten omdat ze vanuit een gevaarlijke thuissituatie hadden geleerd dat iedereen die binnenkomt een bedreiging is en dus aangevallen moet worden. Denk hierbij aan huiselijk geweld en alcoholgebruik. Honden die kinderen hebben gebeten. Honden die hun eigenaren hebben gebeten of naasten. Situaties waarin de risico’s daadwerkelijk groot zijn en waarin je niet simpelweg kunt zeggen: “We gaan het even oefenen en dan komt het wel goed.”

Bij deze honden heb ik kunnen ervaren hoe belangrijk een zorgvuldige voorbereiding is. Veilig binnenkomen draait voor mij niet om geluk of een hond met harde hand onder controle krijgen. Ik maak vooraf een risico-inschatting, pas risicomanagement toe en zorg ervoor dat de eigenaar vanaf het eerste moment weer weet welke regie hij moet nemen.

Veiligheid vraagt om een plan voor jouw situatie

Maar daar zit wel een belangrijke nuance in. Je gaat niet zomaar een situatie binnen omdat je denkt dat je een hond wel even kunt ‘fixen’. Je kijkt naar het gedrag, naar de voorgeschiedenis, naar de omgeving, naar de mogelijke triggers en vooral naar de risico’s en het spanningsveld van de eigenaar. Vervolgens bouw je een plan waarin veiligheid altijd vooropstaat. Vanuit daar leer je de eigenaar hoe hij of zij zelf de regie kan behouden.

Die ervaringen laten mij zien dat verandering mogelijk kan zijn, ook in ingewikkelde situaties. Tegelijk vraagt iedere hond om een eigen beoordeling: mijn ervaring is geen garantie dat bezoek in elk huishouden veilig kan verlopen. Bij eerdere bijtincidenten of dreigend gedrag begint begeleiding met een individuele risico-inschatting.

Maar laat één ding heel duidelijk zijn: er bestaat geen magische quick fix. Je hoeft een hond niet te onderdrukken, er hoeft geen harde hand aan te pas te komen en je hoeft al helemaal niet te geloven dat je alleen met fysieke correcties controle kunt krijgen. Dat beeld wordt ontzettend graag geschetst zodra iemand vertelt dat hij moeilijke honden begeleidt: alsof je een hond alleen maar veilig kunt maken door hem hard aan te pakken. Dat beeld doet geen recht aan de manier waarop ik veiligheid en begeleiding benader.

Je kunt veiligheid, duidelijkheid en regie creëren zonder geweld en zonder onnodige escalatie. Maar daar moet je wel kennis, ervaring, timing en risicomanagement tegenover zetten. Je moet weten wat je doet en je moet bereid zijn om de eigenaar daarin mee te nemen.

Een nip of beet serieus nemen

Ook ik deed vroeger maar wat. Wanneer er bijvoorbeeld een loodgieter binnenkwam, probeerde ik mijn honden te managen op de manier waarvan ik op dat moment dacht dat die werkte. Soms kwam ik er net goed mee weg. Maar achteraf gezien had daar prima een melding van gemaakt kunnen worden, want we moeten heel duidelijk onderscheid maken tussen een nip en een beet. Zodra tanden de huid raken en er pijn of een wond ontstaat, moet je dat serieus nemen. Het heeft geen zin om het kleiner te maken door het een ‘nipje’ te noemen. Een incident blijft een incident en juist door het eerlijk te benoemen, kun je er daadwerkelijk iets aan veranderen.

En bij mijn eigen honden heb ik door de jaren heen precies geleerd waarom dit zo belangrijk is. Het kon gebeuren dat mijn honden op elkaar reageerden, dat er spanning ontstond of dat er een keer een nip werd gegeven. Dat patroon wilde ik maar wat graag doorbreken. Ik wilde mijn ruimte in huis weer terug.

De regie terugpakken begint met eerlijk kijken

Als jij weer ontspannen bezoek wilt kunnen ontvangen, begint dat bij het maken van een keuze. Je moet bereid zijn om het probleem daadwerkelijk aan te gaan. Niet morgen, niet wanneer het beter uitkomt en niet pas wanneer er opnieuw iets gebeurt. Je moet erkennen dat dit aandacht nodig heeft en dat je daar zelf een actieve rol in hebt. Ons ego kan daarbij ontzettend in de weg zitten. We willen graag geloven dat het allemaal wel meevalt, dat onze hond het eigenlijk niet zo bedoelde of dat het vanzelf beter wordt. Maar zolang je dat blijft denken, verandert er niets.

Wanneer kies je een online cursus of maatwerk?

Daarom zweer ik bij mijn cursus Bezoek ontvangen zonder stress. Sterker nog, ik denk dat de cursus nog veel meer aandacht verdient dan hij tot nu toe krijgt. Ik heb hem juist gemaakt voor mensen die hier zelfstandig mee aan de slag willen en willen leren hoe ze hun regie kunnen terugpakken. Wil je echt maatwerk en wil je dat ik specifiek naar jouw situatie, jouw hond en jouw huis kijk, dan blijf ik erbij dat je daarin moet investeren. Dit soort situaties zijn te belangrijk om maar wat aan te modderen.

Het kan namelijk niet de bedoeling zijn dat jouw hond iedere keer wanneer er bezoek komt naar de dagopvang moet, de hele tijd in een bench moet zitten, naar de schuur moet of buiten moet worden gezet omdat jij geen bezoek durft te ontvangen. Management kan een noodzakelijk onderdeel zijn van een veilige oplossing, tijdelijk of blijvend als het risico daarom vraagt. Mijn doel is om samen te onderzoeken hoe je weer verantwoord mensen kunt ontvangen, met de veiligheid en het welzijn van hond en bezoek als uitgangspunt.

Grenzen, voorspelbaarheid en zelfvertrouwen

Daarvoor moet je hond leren wat zijn eigen plek is en wat daar van hem verwacht wordt. En ja, ik hoor mensen regelmatig zeggen: “Dat lukt niet.” Mijn antwoord daarop is dat we eerst moeten onderzoeken wat er precies niet lukt en welke begeleiding en veilige omstandigheden nodig zijn. Wanneer je er al vanuit gaat dat iets onmogelijk is, stap je een situatie binnen met spanning, twijfel en de verwachting dat het misgaat. Dat heeft invloed op alles wat je doet en op de manier waarop je hond jouw gedrag ervaart.

Ik heb hetzelfde gezien bij mensen die bang zijn om hun hond mee te nemen naar kantoor. Ze zijn voortdurend bezig met de vraag wat er zou kunnen gebeuren. Zal hij blaffen? Zal hij opspringen? Wat als iemand langsloopt? Wat als iemand onverwachts iets doet? Die angst wordt vervolgens het fundament waarop je probeert je hond te begeleiden. En wanneer angst het fundament is, wordt het ontzettend moeilijk om stevig te blijven staan.

Zelfvertrouwen betekent niet dat je ervan overtuigd bent dat er nooit iets kan gebeuren. Zelfvertrouwen betekent dat je weet dat jij kunt handelen wanneer er iets gebeurt. Dat je grenzen kunt stellen, dat je kunt bijsturen en dat je niet volledig afhankelijk bent van het gedrag van je hond op dat ene moment. Daar zit regie.

En uiteindelijk is dat precies wat ik mensen wil meegeven: neem de regie terug. Leer grenzen stellen. Leer je hond dat hij op zijn eigen plek kan blijven. Leer jezelf hoe je een situatie kunt begeleiden zonder voortdurend vanuit angst te reageren. Wanneer jij rust, duidelijkheid en voorspelbaarheid kunt bieden, ontstaat er ruimte voor je hond om daarin mee te bewegen.

Wat ik met mijn eigen honden heb geleerd

Dat is ook hoe ik met mijn eigen honden wil leven. Iedereen die bij mij thuis binnenkomt, wordt door mijn honden met respect ontvangen. Ze springen niet tegen mensen op, ze blaffen niet en ze hoeven niet geïsoleerd te worden omdat er iemand door de voordeur of in de tuin komt. Dat is niet ontstaan doordat ik geluk heb gehad met mijn honden. Het is ontstaan doordat ik hen vanaf het begin heb meegenomen in mijn intrinsieke rust en hen heb geleerd wat hun plek is binnen de situatie.

Dus snap ook waar ik vandaan kom wanneer ik zeg dat het kan. Ik zeg dat niet vanuit een theorieboek of omdat ik één hond heb gehad die toevallig makkelijk was. Ik heb situaties gezien waarin de risico’s enorm waren, ik heb geleerd om die risico’s te managen en ik heb gezien wat er gebeurt wanneer een eigenaar de regie daadwerkelijk terugpakt.

Bezoek ontvangen zou geen gebeurtenis moeten zijn waar je dagen van tevoren tegenop ziet. Het zou geen reden moeten zijn om je hond iedere keer weg te brengen of jezelf thuis op te sluiten. En het hoeft ook niet zo te blijven. Maar daarvoor moet je wel bereid zijn om eerlijk naar jezelf te kijken, verantwoordelijkheid te nemen en de regie terug te pakken.

Want uiteindelijk begint de verandering niet bij je hond. Die begint bij jou.

Mijn eigen leerproces laat zien hoeveel kennis en begeleiding kunnen veranderen. Bij een hond die gevaarlijk gedrag naar mensen heeft laten zien, betekent dat niet dat je zelfstandig bezoek moet gaan inzetten om te oefenen. Daar hoort eerst passende professionele begeleiding bij.

Het kan. Maar niet met ontkenning, niet met angst en niet met een quick fix. Wel met kennis, risicomanagement, duidelijke grenzen, vertrouwen en bovenal: regie.

Verder met bezoek ontvangen zonder stress

Wil je beter begrijpen wat er vóór de deurbel al gebeurt? Bekijk mijn online cursus Bezoek ontvangen zonder stress. Bij dreigen, happen, bijten of twijfel over veiligheid is een cursus op zichzelf geen vervanging voor een individuele beoordeling. Neem dan contact op voor persoonlijke begeleiding voor jou en je hond.

Lees ook mijn persoonlijke verhaal over vertrouwen en de rol die je hond denkt te hebben wanneer er bezoek komt, of verdiep je in waakgedrag bij honden.